C-130E ve C-130B tipi uçakların aviyonik modernizasyonu sürdürülen ERCİYES Projesi kapsamında ilk kez Tasarım Organizasyonu Yeterlilik Onayı (TOYO) ve Üretim Organizasyonu Yeterlilik Onayı (ÜrOYO) uygulamasına başlandı.

Savunma Sanayii Müsteşarlığı (SSM) tarafından Uçuşa Elverişlilik Sertifikasyonu alt yapısını kurmak üzere görevlendirilen STM, uluslararası seviyede kabul edilebilir bir alt yapı oluşturma hedefiyle sivil havacılık düzenlemelerine ve süreçlerine paralel olan ve sistem bazlı bir yaklaşımı temel alan “Hava Araçlarında Uçuşa Elverişliliğin Sağlanması Yönetmeliği”ni oluşturdu.

İlgili yönetmeliğin hazırlanması konusunda dünyadaki güncel  uygulamalar gözden geçirildi. Ulusal ve uluslararası düzenlemeler gereği, kazaların önlenmesi ve havacılık emniyetinin sağlanması  havacılığınen önemli hedefidir. Askeri ve sivil havacılık otoriteleri kendi devletleri adına havacılık emniyetinin sağlanması kapsamında gerekli düzenlemelerin oluşturmak  ve bunlara uyumu takibinden sorumludur. Havacılık düzenlemeleri, yaşanan tecrübeler göre sürekli olarak güncellenmeye tabidirler. Özellikle havacılık endüstrisindeki büyümeye karşın, otorite personel sayısındaki artışın  yetersiz kalması, otoritelerin düzenlemelere uyumun takibinde farklı yaklaşımlar benimsemesine neden oldu.

Günümüzde havacılıkta emniyetin sağlanmasında ürün bazlı  yaklaşım terk edilerek, sistem bazlı  yaklaşım benimsenmiştir. Ürün bazlı yaklaşımda, emniyet  her ürünün otorite tarafından bire bir incelenmesi ile sağlanırken, sistem bazlı yaklaşımında  bu sorumluluk imtiyazlar verilerek  havacılık sektörü ile paylaşılıyor. Sistem bazlı yaklaşım için kurum ve kuruluşların ürün gerçekleştirmeye yönelik olarak oluşturduğu alt yapının, düzenlemeler kapsamında otorite tarafından kabul edilebilir olması temel şart koşulmakta ve bu kapsamda kurum ve kuruluşlar proje başlangıcında ve projelerin ilerleyen zamanlarında otorite değerlendirmelerine tabi tutuluyor.

SSM bünyesinde uygulamaya alınan sistem bazlı yönetmelik çerçevesinde, Tip Tasarım/ Tamamlayıcı Tip Tasarım Onay Belgesi almak isteyen ve tip tasarıma göre üretim yapmak isteyen kurum ve kuruluşların, tasarım ve üretim organizasyon yapılarını kurması şart koşuluyor ve proje bazlı TOYO ve ÜrOYO alması gerekiyor.

TUSAŞ tarafından yürütülen ERCİYES Projesi için SSM adına hizmet veren STM uzmanlarından oluşan TOYO ve ÜrOYO çalışma ekipleri, 2007 yılının Nisan ayından bu yana sürdürdükleri değerlendirmeler beş faz halinde gerçekleştiriliyor. Bugün itibariyle TUSAŞ tasarım organizasyonunun, iki hafta süre ile 12 (oniki) ana konu başlığında değerlendirilmesi tamamlanmış, Üretim organizasyonunun ise bir hafta süre ile 15 (onbeş)  ana konu başlığında değerlendirilmesi ile ilgili planlama devam etmektedir. Tasarım ve üretim organizasyonu konusundaki değerlendirme sonuçlarına göre,,TOYO ve ÜrOYO belgeleri SSM tarafından yayımlanacak.

STM tarafından oluşturulan SSM Uçuşa Elverişlilik Sertifikasyonu süreçleri ve alt yapısı, havacılık sektörümüzün sivil havacılığa da kolaylıkla adepte olabilmesi için,Avrupa Sivil Havacılık Otoritesi (EASA) süreçleri ve alt yapısıylauyumlu olarak olarak oluşturuldu. Bu yönü ile, kurum ve kuruluşların, TOYO ve ÜrOYO belgelerini alabilmesi için, temelde EASA IR Part 21 Subpart J  ve EASA IR Part 21 Subpart G gereksinimlerini karşılaması gerekiyor.

TOYO ve ÜrOYO süreçlerinin SSM süreçleri ile entegrasyonuna ilişkin alt yapı çalışmalarını sürdüren STM, sivil ve askeri havacılıkta tasarım ve üretim yapmayı planlayan  kurum ve kuruluşların, organizasyon onayları için alt yapılarının oluşturulması ve projelerde alt yapıların uygulamaya alınabilmesine yönelik maliyet etkin çözümler üretmeye devam ediyor.